Kluczowa idea 1. Nowa agenda ludzkości

Przez tysiąclecia głód, zaraza i wojna uchodziły za nieodłączną część losu, wpisaną w boski porządek albo w bezlitosną naturę. Ludzie nie próbowali ich pokonać, lecz raczej modlili się o przetrwanie i szukali pociechy w obietnicy lepszego życia po śmierci. Nowoczesność odwróciła tę postawę. Zaczęliśmy traktować odwiecznych wrogów nie jak wyroki losu, lecz jak problemy techniczne, które da się rozwiązać wiedzą, nauką i organizacją. I w dużej mierze je rozwiązaliśmy.

Harari zauważa, że ludzka ambicja nie znosi próżni. Gdy stare cele zostają osiągnięte, natychmiast wyznaczamy nowe, jeszcze śmielsze. Skoro potrafimy okiełznać zarazę i nakarmić miliardy, następnym krokiem staje się pokonanie samej śmierci, zapewnienie sobie trwałego szczęścia i sięgnięcie po moce dawniej zarezerwowane dla bogów. Autor wskazuje trzy wielkie cele, wokół których zaczyna organizować się agenda ludzkości na nadchodzące stulecie:

Nieśmiertelność. Dawniej śmierć uchodziła za metafizyczne przeznaczenie, część duchowego porządku świata. Dziś coraz częściej traktujemy ją jak usterkę, którą medycyna prędzej czy później naprawi. Życie zaczyna być postrzegane jako podstawowe prawo człowieka, a firmy takie jak Google inwestują ogromne środki w badania nad przedłużaniem życia i chorobami wieku starczego.

Szczęście. Prawo do dążenia do szczęścia wpisano w fundamenty nowoczesnych społeczeństw, ale trwałe szczęście wciąż wymyka się z rąk. Na poziomie psychologicznym rosnące oczekiwania sprawiają, że każdy sukces szybko powszednieje i domaga się kolejnego. Na poziomie biologicznym przyjemne stany potrafimy wywołać, manipulując chemią mózgu za pomocą leków, alkoholu czy używek, tyle że efekt szybko mija i sięgamy po następną dawkę.

Boskość. Celem ostatecznym jest przekształcenie Homo sapiens w Homo deus, istotę wyposażoną w zdolności, które dawne religie przypisywały bóstwom. Za pomocą biotechnologii i sztucznej inteligencji człowiek chce sam projektować życie, ciało i umysł.

Komentarz Lumeo
Zjawisko, w którym każdy osiągnięty cel szybko powszednieje i domaga się kolejnego, psychologia nazywa adaptacją hedoniczną, obrazowo określaną „bieżnią hedoniczną” – bez względu na to, co nas spotyka, poziom zadowolenia z czasem wraca do punktu wyjścia, jakbyśmy biegli po ruchomej bieżni w miejscu. Najsłynniejszego dowodu dostarczyło badanie Philipa Brickmana z 1978 roku, w którym porównano zwycięzców dużych wygranych na loterii z osobami sparaliżowanymi po wypadkach oraz ze zwykłymi sąsiadami z tej samej okolicy.

Czytaj dalej za darmo

To dopiero początek tej idei. Zarejestruj się i odblokuj słuchanie na 7 dni za darmo.

Pełna analiza tej książki i 230+ innych
Wersje audio MP3 do każdej idei
Infografiki, notatki, PDF do pobrania
7 dni za darmo, bez karty, bez zobowiązań

Testuj 7 dni za darmo Zaloguj się